Elektrośmieci to frakcja odpadów, których ilość wzrasta w najszybszym tempie. To duży problem, zwłaszcza że nieodpowiednio zagospodarowane elektroodpady stanowią realne zagrożenie dla środowiska, a produkcja nowych urządzeń również nie zwalnia tempa. Wdrożenie postulatów gospodarki o obiegu zamkniętym (GOZ), w których podkreśla się między innymi konieczność ponownego wykorzystania materiałów będących w obiegu (przede wszystkim odpadów) oraz przedłużenie żywotności produktów, ma służyć uporaniu się z rosnącym problemem, jakim jest stale zwiększająca się masa elektrośmieci.
Recykling elektrośmieci w Polsce i Europie
Zużyty sprzęt elektroniczny i elektryczny (ZSEE) z punktu widzenia założeń gospodarki cyrkularnej stanowi wciąż niedostatecznie wykorzystany potencjał. Część krajów europejskich od dawna traktuje priorytetowo recykling elektroodpadów prowadzący do odzysku surowców. Prym wiodą w tym zakresie zwłaszcza kraje skandynawskie. W Szwecji już ponad 80% wprowadzonego na rynek sprzętu jest zbierana i przetwarzana albo dostosowywana do ponownego użycia. Polska ciągle jednak pozostaje nieco w tyle. Według danych GIOŚ, w 2018 roku z 660 tysięcy ton sprzętu elektronicznego i elektrycznego wprowadzonego do obiegu, przetworzyliśmy 321 tysięcy ton, a więc mniej niż połowę. Resztę należy uznać za zmarnotrawiony. Wydaje się jednak, że możemy z nadzieją patrzeć w przyszłość. Pokazują to wyniki badań przeprowadzonych na zlecenie Stena Recycling – lidera w dziedzinie nowoczesnych rozwiązań z zakresu gospodarowania odpadami. Okazuje się bowiem, że większość ankietowanych w ramach wspomnianego badania ma świadomość szkodliwego wpływu elektroodpadów na środowisko (62%) i aż 73% pytanych wie, jak z należy z nimi postępować (z raportem można zapoznać się na stronie Stena Recycling). Dane te pozwalają wierzyć, że poziom recyklingu ma dobre podłoże do wzrostu. Co ciekawe, aż 89% badanych uznało, że chętnie korzystałoby dłużej ze sprzętu elektronicznego, gdyby ten był nadal sprawny. To z kolei dobry prognostyk dla powodzenia inicjatyw związanych z promowaniem drugiej, obok recyklingu, kluczowej zasady gospodarki obiegu zamkniętego, czyli postulatu ponownego użycia.
Elektroodpady w założeniach gospodarki cyrkularnej i w dyrektywie Ekoprojekt
Ograniczeniu ilości elektrośmieci i wykorzystaniu ich potencjału służyć mają rozwiązania GOZ, które zyskały szczegółowe rozwinięcie w przepisach unijnych. Dyrektywy znane jako Ekoprojekt (Ecodesign) kładą nacisk między innymi na konieczność przedłużenia żywotności urządzeń elektronicznych i elektrycznych. Pomóc ma w tym zwiększenie dostępności części zamiennych koniecznych do naprawy zużytej elektroniki i urządzeń gospodarstwa domowego, konstruowanie sprzętu w sposób, który będzie ułatwiał ich naprawę oraz wydłużenie okresu gwarancji udzielanej przez producenta. Te narzędzia wraz ze społeczną aprobatą dla ich zasadności z całą pewnością w dłuższym okresie przyczynią się do obniżenia ilości elektrośmieci. Również postulaty dotyczące recyklingu elektroniki ujęte przez Ekoprojekt, mają szansę ułatwić nam i mieszkańcom pozostałych krajów Unii osiągnięcie wyższych poziomów przetwarzania elektroodpadów. Przepisy mówią m.in. o kwestii szczególnie ważnej dla efektywności recyklingu ZSEE – projektowaniu dóbr z myślą o ich przetworzeniu. W myśl dyrektywy sprzęt elektryczny i elektroniczny ma być tak zbudowany, by jego recykling oraz odzysk surowców był możliwy i przebiegał sprawniej.
Firma Stena Recycling zajmuje się m.in. recyklingiem zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego zgodnie :
https://www.stenarecycling.pl/zrownowazony-recykling/recykling-odpadow/recykling-odpadow-elektronicznych/
